Spis treści
Co to labneh? Czym się różni laban? Jak zrobić labneh? Jak się go je, z czym podaje? Jak smakuje? Czy labneh jest zdrowy, lepszy od żółtego sera? Co to Labneh Ambaris?
Gotuj, wiedząc co robisz! Poznaj interesujący labneh i zrób go sam w domu!
Poznaj labneh, a nawet zrób go sam w domu!
Źródło: Filipp Romanovski on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Co to labneh?
Tajemnniczo brzmiący i wywołujący zmieszanie, jak prawidłowo wymówić (po prostu ‘labne’). To nabiałowy produkt bardzo popularny na Bliskim Wschodzie, m.in. w Libanie, Jordanii, Egipcie, Turcji, Palestynie, Syrii czy Turcji. Ale znajdziemy go również w Grecji czy na Cyprze. Możemy spotkać go również pod innymi nazwami, np. Labaneh, Lebnah, Labni, Lebni, Labne, Suzma, Süzme czy Kamats matzoon. A czym właściwie jest?
Zapraszam na kanał Nauka na talerzu na YouTube 🍽️
Ma kremową konsystencję.
Źródło: Brandi Alexandra on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Jak się robi labneh?
Podstawą labneh jest jogurt. Punktem startowym jest mleko i odpowiednie bakterie kwasu mlekowego, którymi zaszczepia się biały płyn. Następnie mleko odstawia się do fermentacji, aby bakterie mogły wykonać swoją pracę, czyli przekształcić obecne węglowodany (laktozę) w kwas mlekowy i substancje poboczne, a przy okazji wyprodukować trochę energii. Jeśli chcesz szczegółowo poznać jogurt i cały proces fermentacji, zajrzyj do e-booka „Domowy nabiał”.
Gotowy, ale wciąż ciepły jogurt należy schłodzić (przynajmniej 12 godzin), aby następnie go odcedzić. Jogurt umieszcza się w czystym, sterylnym materiale, najlepiej w gazie (z apteki), i wiesza, aby pod wpływem siły ciężkości pozbyć się z niego serwatki, czyli białego płynu. Odsączanie trwa przez 7 dni w temperaturze pokojowej. Odcedzony jogurt miesza się z solą w ilości 2%. Tak przygotowany „serek” można zjeść lub uformować w małe kulki (o średnicy około 3 cm) i zanurzyć w oleju lub oliwie z oliwek.
Labneh często formuje się w kulki i zatapia w oleju.
Źródło: ChatGPT (utworzony 28.03.2025 r.).
Jak smakuje?
Labneh charakteryzuje się specyficznym kwaśnym, orzeźwiającym smakiem z wyczuwalną słonością. I ten słony smak wyróżnia go spośród jogurtów. Z tego powodu zwykle używa się go w wytrawnych posiłkach, a rzadko w deserach.
Rrzadko pojawia się w deserach, a powinien, bo świetnie balansuje słodycz.
Źródło: Cristi Ursea on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Jak jeść labneh?
Labneh najczęściej podawany jest w towarzystwie oliwy i za’atar, czyli mieszanki prażonych ziaren sezamu, tymianku, sumaku i soli morskiej. Choć kompozycja przyprawy może się różnić, wszystko leży w rękach kucharza czy technologa żywności, który pracuje nad recepturą.
Najczęściej pojawia się w towarzystwie oliwy z oliwek i za’atar.
Źródło: Corey Watson on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Jeśli chodzi o sposób jedzenia, labneh można porównać do masła. Dlaczego? Bo spożywa się go właśnie jako dodatek do chleba, często płaskiego, np. ‘manoushe’, do każdego posiłku: od śniadania, przez obiad, po kolację. Skoncentrowany jogurt jest świetnym smarowidłem, jak i bazą do sosów.
Labneh często podaje się jako ‘mezze’, czyli małe danie. Idea ‘mezze’ ściśle związana jest z towarzyskimi spotkaniami, na których podaje się wiele małych smakołyków dzielonych między biesiadnikami.
Labneh to propozycja ‘mezze’.
Źródło: Filipp Romanovski on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
W formie kulek zanurzonych w oliwie, labneh świetnie sprawdzi się jako dodatek do sałatek czy bowli. Co więcej, można go również zaserwować na desce serów, będzie doskonałym orzeźwieniem wśród ciężkich żółtych serów.
Labneh może być dodatkiem sałatek, bowli czy kanapek.
Źródło: Ryan Conception on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Co to laban?
Przy okazji wypadałoby wspomnieć o laban, który wymawia się tak samo jak się pisze. A czym jest laban? To zwykły jogurt, którego się nie odsącza. Nie ma więc potrzeby wyjaśniać, jak go jeść, ale ciekawą propozycją z kuchni libańskiej jest sos, który przygotowuje się właśnie z laban i tahini oraz czosnku. Jest on częścią dania ‘fatteh’, czyli kawałków chrupiącej pity i ostrej ciecierzycy podawanej z tymże sosem. Innymi popularnymi dodatkami do dipu na bazie laban jest ogórek, mięta i czosnek.
Sos na baize laban możesz podać z chrupiącymi kawałkami pity.
Źródło: Vicky Ng on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Odmiana Ambaris
Ciekawą odmianą, a niestety coraz rzadziej wytwarzaną i spotykaną jest labneh ambaris. Czym się on wyróżnia? To tradycyjny libański wyrób mleczny, a konkretnie fermentowane mleko. Proces produkcji trwa minimum 2 miesiące, a fermentacja odbywa się w specjalnych glinianych słojach, w których umieszcza się mleko kozie. Ale tym mlekiem trzeba się opiekować. Jak? Regularnie odcedza się z niego serwatkę i dodaje nową porcję mleka oraz soli. Gdy cały słój się już zapełni, wówczas labneh ambaris jest gotowy do spożycia.
Odmiana ambaris wymaga więcej uwagi i pracy.
Źródło: ChatGPT (utworzony 28.03.2025 r.).
Czy jest zdrowy?
Labneh jest dobrym źródłem białka, bo może go zawierać w granicach 20%. Jednocześnie dostarcza sporo tłuszczu, na poziomie około 30%, czyli podobnie jak żółty ser. Podane wartości zaczerpnęłam z przeprowadzonych badań (możesz sprawdzić w literaturze poniżej). Dostępny komercyjnie w sklepie czy przygotowany w domu może się różnić. Kwasowość nie tylko wpływa na smak, ale i trwałość produktu.
Labneh jest dobrym źródłem białka.
Źródło: Alexandra Tran on Unsplash (dostęp 27.03.2025 r.).
Jak zrobić labneh w domu?
Labneh bez problemu możesz przygotować w domu. Nie musisz samodzielnie robić jogurtu, chociaż do tego zachęcam, bo to świetna i niezwykle fascynująca przygoda – produkcja domowego nabiału. Jednak jeśli nie chcesz albo chcesz skrócić czas wykonania, możesz sięgnąć po gotowy jogurt ze sklepu: zwykły albo grecki. Jeśli zdecydujesz się na drugą opcję, proces będzie krótszy, a straty (serwatki) mniejsze, bo jest jej po prostu mniej.
Jogurt musisz odcedzić. Dlatego przełóż do czystego, sterylnego materiału, najlepiej sprawdzi się gaza. Zawiąż ją i zawieś, by pozbyć się z jogurtu serwatki pod wpływem siły ciężkości. Odsączanie trwa przez kilka dni w temperaturze pokojowej. Ile konkretnie? To zależy od ilości serwatki. Odcedzony jogurt wymieszaj z solą w ilości 2%. Jest gotowy!
Przygotowanie labneh jest bardzo proste.
Źródło: ChatGPT (utworzony 28.03.2025 r.).
Podsumowanie:
- Labneh to skoncentrowany, solony jogurt o kremowej konsystencji.
- Robi się go z jogurtu, który trzeba dobrze odcedzić.
- Spożywa się najczęściej z chlebem albo podaje jako ‘mezze’.
- Laban to nieodsączany jogurt.
- Labneh ambaris to fermentowane mleko kozie przez minimum 2 miesiące w specjalnych glinianych słojach.
Podobał Ci się mój artykuł?
Podziel się nim! 🤗
Literatura:
Rao, D. R., Alhajali, A., & Chawan, C. B. (1987). Nutritional, sensory and microbiological qualities of labneh made from goat milk and cow milk. Journal of food science, 52(5), 1228-1230.
Abi Khalil, R., Yvon, S., Couderc, C., Belahcen, L., Jard, G., Sicard, D., … & Ayoub, M. J. (2023). Microbial communities and main features of labneh Ambaris, a traditional Lebanese fermented goat milk product. Journal of Dairy Science, 106(2), 868-883.
TasteAtlas (2025). Labneh. https://www.tasteatlas.com/labneh
Khoury, S. (2021). Labneh: A Lesson in Cultures. https://synapticsarah.wordpress.com/2021/10/03/labneh-a-lesson-in-cultures/
101 Cookbooks (2023). Za’atar Recipe. https://www.101cookbooks.com/zaatar-recipe/
Karadsheh, S. (2023). Fatteh (Spiced Chickpeas with Crispy Pita and Garlicky Yogurt). https://www.themediterraneandish.com/fatteh-spiced-chickpeas-with-crispy-pita-and-garlicky-yogurt/
Wyjątkowy e-book z 20 przepisami na nietuzinkowe, autorskie dania: przystawki, zupy, dania główne i desery
